ANTEBİN HAMAMLARI, GUSUL

Fevzi GÜNENÇ”Kültür - Sanat” Yazdı..

ANTEBİN HAMAMLARI, GUSUL

HAMAMLARI, SAUNALARI

 

“Gaziantep’in eski hamamları meşhurdu atalarımız hamamda temizlenmeğe önem verirlerdi Hamam üzerine türküler dillerden düşmezdi

Anteb’in hamamları

savrulur külhanları

…..

Kına gecesinde damat gezdirmecesinde, mahallenin sesi güzelince de şöyle bir mani söylenirdi.

“Hey hamamcı

Hamamına güzellerden kim gelir

Ne bileyim ben efendim

Günde bin bir can gelir…”

Dikkatle bakıldığında kentini kenar mahallelerinde dipdibedir evler. Zengin kesimlerin evlerinde banyolar mevcuttur. Orta ve fakir kesimlerde ise erkekler temizlenme ihtiyacını Gaziantepin’in ünlü hamamlarında karşılarlar:

“Evde varsa eşiklik

Hamama gitmek eşeklik”diye tekerleme söylerlerdi.

Sonraları gusül hamamları açıldı Pratik olarak temizlenin yolu açılmış oldu.

Gaziantep’in başlıca hamamları.

1-Tutlu Hamam, 2-Pazar Hamamı, 3-Naip Hamamı, 4-Tabak Hamamı, 5-Eski Hamam, 6-Hüseyin Paşa Hamamı{Çıkrıkcı Hamamı 7-İki Kapılı Hamam, 8-Keyvan Hamamı…” 9- Düztepe Hamamı…

Dahası var mı? Varsa ben bilmiyorum. Hamamlardan bir çoğu da müşterisizlikten çarşı’ya dönüştürüldü zaten.

GÜSÜL HAMAMLARI: 1-Sıhhi Banyo, 2-Şehitler Gusül Hamamı, 3-Kozluca Gusül Hamamı, 4-Keyvan Gusül Hamamı. 5-Nizip Cad. Gusül Hamamı, 6-Bizim Hamam, 7-Yazıcık Gusül Hamamı

SAUNALAR: Şimdilerde hamamın yerini saunalar aldı. Benim bildiğim saunaLARDAN Biri Bakarakol’da, Gaziantep lisesinin karşısında., Erkılıç Apartmanının altında. Kapısı hep kapalı olduğuna göre, belki de artık çalışmıyordur.

İnternette saunalar ıramasında, Şehit Kamil Sunası, Şahinbey Saunası, Merkez sauna gibi isimler geçiyor. Bir de eski kontenjan milletvekilimiz adına yaptırılmış olan iş hanının bodrum katında lüks sauna varmış. O çalışıyor hâlâ.

ERKEKLER HAMAMI- Hamam hazırlıkları bir hafta evvelden kararlaştırılır hamam günü geldiğinde çiğ köftelik malzemeler hazırlanır meyveler içkiler rakılar alınır Tatlılar tüm ihtiyaçlar karşılanır.

Kararlaştırılan kahvede veya bir yede buluşulur. Hamama gelinir evvela güzelce bir keselenilir temizlenip sabunlanma faslı bittikten sonra çiğ köfteler yoğrulur içki meclisi açılır türküler söylenip eğlence faslı başlar.

Çabuk sarhoş olan soğuk suyla yıkanıp tekrar aydırılır çeşitli şakalaşmalar yapılır gecenin geç saatlerine kadar eğlenilir ayrılırken bundan sonraki hamamın günü tayin edilip herkes evine dağılır.

KADINLAR HAMAMI- Gaziantep’te çok gürültü olan yerlere kadınlar hamamını geçti derler gürültü kesilince de hamamın suyu kesildi hamamın suyu kesince gürültüde kesilir bundan dolayı bu söz söylenir.”

Kadınlar hamamında gösteriş esastır. Hamama faytonla gelip, hamamdan faytonla gitmek o gün hamam yapan bayanlara şeref kazandırır.

Hamamlara çoğu zaman da kız beğenmek için gelinir. Müstakbel kaynanalarla görümceler gözlerine kestirdikleri vücudu düzgün hanımları mimler, eve gelince onu evin oğluna ballandıra ballandıra anlatırlar.

Hanımların beyleri o gün tepsi tepsi lahmacun yaptırıp gönderir hamama. Natıra, lahmacun gelince durumu hamamdaki herkese durmak için, kapıdan girerken bağırır.

“Filanca hanıma beyinden bir tepsi lahmacuuun!”

Bir çok erkek çocuğun başına gelmiştir. Yaşınız artık 12’ya dayandıysa, kadınlardan biri çıkıp ananıza çıkışacaktır:

“Bari babasını da getireydin hanım. Kazık kadar olmuş bu oğlan!”

Velhalılı kelam. Artık yok bütün bunların hiç biri de. Hamamlarımız tarih olmaya başladı. Giderek de tümden unutulacaklar.

***

Bu yazıyı hazırlarken, okuduğunuz köşemin bir zamanlar yazarı olan ve artık aramızda bulunmayan. Toprağı bol ve ışıklı olası Ali Koçum’un Antebin Hamamları” başlıklı yazısından yararlandım.

 

 

 

 

482 Defa Okundu.